बिहिबारको व्रत कसरी गर्ने

बिहीबारको व्रत (बृहस्पतिवार व्रत) विष्णु र देवगुरु बृहस्पतिको कृपा पाउन, सुख-शान्ति, समृद्धि र मनोकांक्षा पूरा गर्नका लागि बस्ने गरिन्छ। यो व्रत विशेषगरी पहिलो पटक सुरु गर्दा शुक्ल पक्षको पहिलो बिहीबार वा वैशाख/कार्तिक महिनाको बिहीबार बाट सुरु गर्नु उत्तम मानिन्छ।

बिहानको तयारी र पूजा विधि

  • पहेँलो वस्त्र: बिहीबारको दिन पहेँलो रङको ठूलो महत्त्व हुन्छ। त्यसैले बिहानै उठेर स्नान गरी पहेँलो रङको कपडा लगाउनुहोस्।
  • केराको बोटको पूजा: यस व्रतमा केराको बोटलाई भगवान विष्णुको रूप मानेर पूजा गरिन्छ। केराको बोटको फेदमा जल चढाउनुहोस्।
  • पूजा सामग्री: पूजा गर्दा जौ, तिल, पहेँलो फूल, चन्दन, चामल (हल्दीले पहेँलो बनाएको अक्षता), चनाको दाल र सख्खर (गुड) चढाउनुहोस्।
  • धूप र दीप: भगवान विष्णु र गुरु बृहस्पतिको अगाडि घिउको दियो र धूप बालेर आरती गर्नुहोस्।
  • नुनको प्रयोग वर्जित: बिहीबारको व्रतमा नुन र भात खानु हुँदैन। बिना नुनको पहेँलो भोजन मात्र ग्रहण गर्नुपर्छ।
  • केरा खानु हुँदैन: यस दिन केराको बोटको पूजा गरिने हुनाले केरा खानु सर्वथा वर्जित मानिन्छ। तपाइँले अरू फलफूल खान सक्नुहुन्छ तर केरा खानु हुँदैन।
  • यस दिन कपाल काट्नु, दारी काट्नु वा नङ काट्नु हुँदैन।
  • घरको कपाल धुने वा लुगा धुने काम (विशेष गरी सर्फ/साबुन लगाएर) गर्नु हुँदैन।
  • घरको जालो हटाउने वा भारी सरसफाइ (पोछा लगाउने) कार्य यस दिन बार्नुपर्छ।
  • घरको फोहोर वा कसिँगर दक्षिण दिशामा फाल्नु हुँदैन।
  • सङ्कल्प: सामान्यतया यो व्रत लगातार १६ वटा बिहीबार बस्ने र १७ औँ बिहीबारका दिन उद्यापन (व्रतको समापन) गर्ने चलन छ। उद्यापनका दिन ब्राह्मण वा गरिबहरूलाई पहेँलो कपडा, चनाको दाल र पहेँलो फलफूल दान गरिन्छ।